Artikel

#21 De heks van Dongen

Stedelijk Museum Breda t/m 26 januari 2020

Kromgebogen zit ze over haar handwerk, aan het spinnenwiel, sjouwend met een takkenbos, als waarzegster of toverkol: wie is toch die heksachtige verschijning in de schilderijen van de kunstenaars uit het Brabantse Dongen? In de expositie 'De heks van Dongen: een kunstenaarsdorp in de 19e eeuw' stelt het Stedelijk Museum Breda in samenwerking met het Van GoghHuis meer dan 100 tekeningen en schilderijen tentoon en wordt het verhaal van één van de vroegste kunstenaarsdorpen van Nederland verteld.

In de 19e eeuw reizen toonaangevende kunstenaars, zoals August Allebé, Jozef Israëls, Max Liebermann en Suze Robertson, naar het Brabantse Dongen, een dorp dat nog niet is aangetast door de 'nieuwe tijd'. Ze laten zich inspireren door het romantische landschap, de boerderijen, de ambachtslieden en door Pietje Verhoef. Deze oude boerin wordt een geliefd schildersmodel en groeit als de 'heks van Dongen' uit tot de verpersoonlijking van het schildersdorp Dongen.

August Allebé is de eerste die de 'heks van Dongen' afbeeldt en schrijft in 1905 over haar: 'zoals ze daar zit, heeft ze wel iets van een oude toverheks uit een sprookje, met haar vervaarlijke floddermuts boven 't gerimpelde gezicht, waarin een paar pientere oogjes flikkeren en de tandeloze, onder de overhangende haviksneus teruggezonken, mummelmond geheimzinnige toverformules te mompelen lijkt.'

De tentoonstelling loopt tot en met 26 januari 2020. Lees meer op de website van het Stedelijk Museum Breda.